برج گالاتا

پاهایتان قبل از اینکه چشمانتان بفهمند، می‌دانند که اینجا هستید. خیابان‌های اطراف برج با شیب تندی بالا می‌روند، با سنگفرش‌های فرسوده‌ای که لبه کفشتان را می‌گیرند، سنگفرش شده‌اند. معمولاً کسی در میدان کوچک پایین برج گیتار می‌نوازد. در پاییز دود زغال از یک گاری بلوطی بلند می‌شود. به بالا نگاه کنید، سنگ خاکستری و خشن است، دیوارها ضخیم، پنجره‌ها کوچک - و سپس همه چیز به یک کلاهک نوک‌تیز تبدیل می‌شود. به نظر دفاعی می‌آید، چون واقعاً هم همینطور بود.

این برج در سال ۱۳۴۸ توسط بازرگانان جنوایی که در این سمت آب تردد می‌کردند، ساخته شد. قسطنطنیه پایتخت بیزانس در آن سوی شاخ طلایی بود و جنوا در اینجا یک مستعمره تجاری با دیوارهای خاص خود، قوانین خاص خود و فرماندار خاص خود داشت. آنها برج خود را برج مسیح می‌نامیدند. این یک تزئین نبود. در بالاترین نقطه استحکامات آنها قرار داشت و به آنها اجازه می‌داد هم بندر و هم شهر را در ساحل دیگر تماشا کنند.

این چیدمان حتی در آن زمان عجیب بود. یک قدرت تجاری خارجی، منطقه‌ای مستحکم را در محدوده دید کاخ امپراتور در اختیار داشت. به جنوایی‌ها در ازای حمایت دریایی، امتیازات تجاری داده شده بود و آنها به طور پیوسته معنای این امتیازات را گسترش دادند. منطقه آنها عوارض کمی پرداخت می‌کرد، از بازرگانان محلی تخفیف می‌گرفت و پول زیادی به دست می‌آورد. این برج آخرین قطعه بزرگ آن عملیات است که هنوز پابرجاست.

این سازه حدود شصت و هفت متر ارتفاع دارد و دیوارهای آن در پایه چندین متر ضخامت دارند. به همین دلیل است که پابرجا مانده است. استانبول در نزدیکی یک خط گسل فعال قرار دارد و زلزله‌ها ساختمان‌های بسیار زیباتری را ویران کرده‌اند. این بنا بارها آسیب دیده، تعمیر، سقف آن دوباره ساخته و تقویت شده است، اما هسته آن تقریباً هفت قرن پابرجا مانده است. بخش‌های بالایی و مخروط بالای آن بسیار جدیدتر از سنگ‌کاری قرون وسطایی زیر آن است.

در سال ۱۴۵۳ عثمانی‌ها شهر را تصرف کردند و مستعمره جنوایی به جای جنگیدن تسلیم شد. دیوارهای آن فرو ریخته شد. به برج اجازه داده شد که باقی بماند و شغل‌هایش را تغییر داد. در زمان حکومت عثمانی، در زمان‌های مختلف به عنوان زندان، فروشگاه، پست دیده‌بانی و مهمتر از همه به عنوان نگهبان آتش نشانی استفاده می‌شد. استانبول عمدتاً از چوب ساخته شده بود. تمام محله‌ها مرتباً در آتش می‌سوختند و کسی باید اینجا دنبال دود می‌گشت.

آتش‌نشان‌ها شبانه‌روز و شیفتی کار می‌کردند و در بالکن قدم می‌زدند. وقتی دود می‌دیدند، علامت می‌دادند و طبل می‌زدند و پیک‌ها به خیابان‌ها می‌دویدند. این یکی از مهم‌ترین کارها در شهر و یکی از خلوت‌ترین کارها بود. وقتی در همان بالکن دایره‌ای قدم می‌زنید، به آن فکر کنید. برای مدت بسیار طولانی، کسی در هر نوع آب و هوایی اینجا بود، به این امید که اصلاً چیزی نبیند.

و بعد پرواز. در قرن هفدهم، سفرنامه‌نویس، اولیا چلبی، ثبت کرده است که مردی به نام هزارفن احمد چلبی، بال‌هایی را به بازوهایش بست، از این برج پرید و از روی بسفر گذشت تا در ساحل آسیایی فرود بیاید. این مسافت چندین کیلومتر است. این روایت وجود دارد؛ خود رویداد قابل تأیید نیست. سنت ترکی آن را محکم نگه می‌دارد و فرودگاهی به نام آن مرد وجود دارد. آن را به عنوان یک داستان بسیار خوب با یک منبع در نظر بگیرید.

تا جایی که آسانسور می‌رود، سوار شوید، سپس از آخرین پله‌ها بالا بروید. وقتی از بالکن بیرون می‌آیی، باد بلافاصله می‌وزد. از اینجا شهر خودش را سازماندهی می‌کند. شاخ طلایی در سمت چپ شما قرار دارد. شبه‌جزیره قدیمی در مقابل، با گنبدها و مناره‌هایش که در امتداد خط الراس قرار گرفته‌اند، قد برافراشته است. بسفر در سمت راست باز می‌شود و سمت آسیایی آن سوی آن قرار دارد. شهرهای بسیار کمی را می‌توان به سرعت از یک نقطه درک کرد.

به آرامی نقاط دیدنی را انتخاب کنید. بزرگترین گنبد در خط افق روبرو، متعلق به یک مسجد بزرگ امپراتوری در تپه آن است. نزدیک‌تر به آب، می‌توانید پل‌ها، ترمینال‌های کشتی و قایق‌های ماهیگیری را ببینید. پشت سرتان، سقف‌های منطقه در ردیف‌های تنگ، با طناب‌های شستشو و کافه‌های پشت بام، فرو می‌ریزند. در یک روز آفتابی می‌توانید جزایر پرنسس را در دریای مرمره، در افق کم ارتفاع و تاریک ببینید.

محله پایین بارها هویت خود را تغییر داده است. این منطقه جنوایی بود، سپس منطقه‌ای از خانواده‌های یونانی، ارمنی، یهودی و ایتالیایی تحت حکومت عثمانی، و سپس یک محله اروپایی از سفارتخانه‌ها و تئاترها در قرن نوزدهم. تبادل جمعیت و فشارهای سیاسی در طول قرن بیستم، آن جوامع را کم‌جمعیت کرد. کلیساها، کنیسه‌ها و مدارس آنها هنوز در میان بلوک‌های آپارتمانی، اغلب پشت درهای ساده در خیابان‌های معمولی، قرار دارند.

خود برج در سال ۲۰۲۰ تحت نظر وزارت فرهنگ ترکیه به موزه تبدیل شد و ویترین‌های داخلی آن بازسازی شدند. پیش از آن، دهه‌ها به عنوان رستوران و کلوپ شبانه با نمایش‌های شام در طبقه بالا، فعالیت می‌کرد. ساکنان مسن‌تر شهر به یاد دارند که در اینجا غذا می‌خوردند. این برج چیزهای زیادی بوده است و بنای یادبود بودن، تنها جدیدترین نقش آن است.

وقتی از میدان پایین می‌آیید، به سقف نگاه کنید. آن کلاهک مخروطی قرون وسطایی نیست. این برج در طول قرن‌ها با چندین سقف مختلف پوشانده شده است و سقف فعلی مربوط به یک مرمت مدرن است. عکس‌های قرن نوزدهم، نمای کاملاً متفاوتی را نشان می‌دهند. در واقع، سیلوئت چاپ شده روی هر کارت پستال در این محله، جدیدترین بخش ساختمان است.

قبل از اینکه میدان را ترک کنید، یک دقیقه روی یک پله بنشینید. دور و برتان مردم صف کشیده‌اند، بستنی می‌خورند و سر اینکه کدام خیابان به آب می‌رسد بحث می‌کنند. تقریباً هفتصد سال پیش، یک تاجر جنوایی اینجا ایستاده بود و تکمیل برجش را تماشا می‌کرد، با این انتظار که شهرش در دل شهر دوام بیاورد. اما این اتفاق نیفتاد. برج دوام آورد. نوشیدنی‌تان را تمام کنید، یک لاین سرازیری را انتخاب کنید و بگذارید خیابان‌ها شما را به پل ببرند.