इझतुझू बीच

आपले बूट काढा आणि वाळूला स्पर्श करा. ती बारीक आणि फिकट सोनेरी असून, पाण्याच्या पातळीजवळ घट्ट चिकटलेली आहे. समुद्रकिनारा तुमच्यापासून दूर एका लांब, चमकदार रिबनसारखा पसरलेला आहे, जो पुढे समुद्राच्या धुक्यात विलीन होतो. एका बाजूला, भूमध्य समुद्राच्या संथ, एकसमान लाटा येतात. दुसऱ्या बाजूला, फक्त काहीशे मीटर अंतरावर, वेली आणि पक्ष्यांच्या किलबिलाटाने भरलेला, नदीचा हिरवागार त्रिभुज प्रदेश सपाट आणि शांत पसरलेला आहे. असे फार कमी समुद्रकिनारे आहेत जे तुम्हाला एकाच वेळी गोड्या आणि खाऱ्या पाण्याच्या मध्ये ठेवतात. हा समुद्रकिनारा तेच करतो.

इझतुझू (İztuzu) हा एक वाळूचा दांडा आहे. तो सुमारे साडेचार किलोमीटर पसरलेला असून, दल्यान नदीच्या त्रिभुज प्रदेशाला खुल्या समुद्रापासून बंद करतो. ही नदी कोयजेगिझ (Köyceğiz) सरोवरापासून उंच वेलींनी वेढलेल्या कालव्यांच्या जाळ्यातून वळणे घेत खाली वाहते. बहुतेक पर्यटक त्या जाळ्यातून मार्ग काढत लहान बोटीने येतात. बोटीचे कप्तान स्मरणाने सुकाणू चालवतात, कारण वेलींच्या भिंती सर्व सारख्याच दिसतात. जेव्हा बोट अखेरीस त्या कालव्यांमधून बाहेर पडते आणि समोर समुद्रकिनारा मोकळा होतो, तेव्हा संपूर्ण बोट सहसा शांत होते.

भूमध्य समुद्रातील कासवांच्या सर्वात महत्त्वाच्या किनाऱ्यांपैकी हा एक आहे. लॉगरहेड समुद्री कासवं दर उन्हाळ्यात इथे घरटी बांधतात. शास्त्रज्ञ त्यांना कॅरेटा कॅरेटा (Caretta caretta) म्हणतात आणि या किनाऱ्यावर स्थानिक लोकही तेच नाव वापरतात. मादी लॉगरहेड कासवं रात्रीच्या वेळी स्वतःला किनाऱ्यावर ओढून घेतात, आपल्या मागच्या पंखांनी एक खड्डा खणतात आणि त्यात डझनभर मऊ अंडी घालतात. मग त्या घरट्यावर माती टाकतात, स्वतःला पुन्हा पाण्यात ओढून घेतात आणि दिसेनाशा होतात. दशकांपूर्वी याच किनाऱ्यावर त्यातील अनेक पिल्ले जन्माला आली होती आणि आपल्या नैसर्गिक प्रवृत्तीनुसार ती त्याच वाळूत परत आली जिथून त्यांचा जन्म झाला होता.

सुमारे दोन महिन्यांनंतर, पिल्ले सहसा अंधार पडल्यावर खड्डा खणून बाहेर पडतात. प्रत्येक पिल्लू इतके लहान असते की ते तुमच्या तळहातावर बसू शकते. ती सर्वात तेजस्वी क्षितिजाकडे धाव घेतात, ज्याचा नैसर्गिक किनाऱ्यावर अर्थ समुद्र असा होतो. कृत्रिम प्रकाशामुळे त्यांचा गोंधळ उडतो आणि गोंधळलेली पिल्ले मरतात. म्हणूनच घरटी बांधण्याच्या हंगामात 'इझतुझू' (İztuzu) रात्री बंद असते आणि येथील इमारती कमी उंचीच्या व अंधाऱ्या राहतात. हे नियम मुद्दामहून कडक ठेवले आहेत. कासवं इथे आधीपासूनच होती.

या किनाऱ्याने हे सर्व जवळजवळ गमावलेच होते. १९८० च्या दशकात, विकासकांनी वाळूच्या बेटावर एक मोठे हॉटेल संकुल उभारण्याची योजना आखली. तुर्की आणि परदेशातील पर्यावरणवाद्यांनी या प्रकल्पाला विरोध केला. सर्वात मोठा आवाज जून हायमॉफ या इंग्रज महिलेचा होता, जी येथे एका साध्या समुद्रकिनाऱ्यावरील झोपडीत स्थायिक झाली होती. स्थानिक लोक तिला 'कॅप्टन जून' म्हणत असत. तिने पत्रे लिहिली, शास्त्रज्ञ आणि पत्रकारांना सोबत घेतले आणि हार मानण्यास नकार दिला. या मोहिमेने आंतरराष्ट्रीय लक्ष वेधले आणि दबावाचा परिणाम झाला.

१९८८ मध्ये, तुर्कीने कोयजेगिझ आणि डाल्यान प्रदेशाला विशेष पर्यावरण संरक्षण क्षेत्र म्हणून घोषित केले. ते हॉटेल कधीच बांधले गेले नाही. इझतुझू हा काँक्रीटऐवजी वाळू, वेली आणि कासवांचा समुद्रकिनाराच राहिला. तेव्हापासून पर्यावरणवादी गटांनी अनेकदा त्याची प्रशंसा केली आहे आणि युरोपमधील सर्वोत्तम संरक्षित समुद्रकिनाऱ्यांमध्ये त्याची अनेकदा गणना केली जाते. हायमॉफने आपले उर्वरित आयुष्य ज्या पाण्याला वाचवण्यासाठी मदत केली, त्याच्याच काठावर घालवले आणि तिची जुनी झोपडी या मोहिमेचे एक छोटे स्मारक म्हणून जतन केली गेली आहे.

समुद्रकिनाऱ्याच्या दूरच्या टोकाकडे, रस्त्याच्या प्रवेशद्वाराजवळ चालत गेल्यास, तुम्ही एका सागरी कासव बचाव केंद्रापाशी पोहोचता. पशुवैद्य आणि स्वयंसेवक बोटीच्या प्रोपेलरमुळे, मासेमारीच्या गळांमुळे आणि गिळलेल्या प्लास्टिकमुळे जखमी झालेल्या कासवांवर उपचार करतात. बरे होत असलेले प्राणी सावलीच्या टाक्यांमध्ये विश्रांती घेतात आणि अभ्यागतांना त्यांना पाहण्याची परवानगी असते. निरोगी कासवांना समुद्रात परत सोडले जाते आणि काहींना सॅटेलाइट टॅग लावलेले असतात, जेणेकरून संशोधक भूमध्य समुद्रातील त्यांच्या प्रवासाचा मागोवा घेऊ शकतील. एक छोटी देणगी या टाक्या चालू ठेवण्यास मदत करते.

चालताना, वाळूचेच निरीक्षण करा. लाकडी खुंटे आणि लहान पिंजऱ्यासारख्या चौकटी सक्रिय घरट्यांची खूण दर्शवतात, ज्यातील प्रत्येकात पृष्ठभागाखाली हाताच्या अंतरावर अंडी असतात. त्यांना जागा द्या. सूर्यछत्री फक्त पाण्यापासून दूर असलेल्या चिन्हांकित क्षेत्रांमध्येच वापरण्याची परवानगी आहे, कारण चुकीच्या ठिकाणी खुपसलेला खांब अंड्यांच्या समूहाला चिरडू शकतो. सकाळच्या वाळूतील पाऊलखुणा कधीकधी दाखवतात की मादी रात्रभर किनाऱ्यावर कुठून आली होती — ट्रॅक्टरच्या टायरच्या ठशासारख्या दोन उभ्या रेषा.

समुद्रकिनाऱ्याच्या मागे, त्रिभुज प्रदेश आपले स्वतःचे व्यस्त जीवन जगत असतो. बगळे उथळ पाण्यात स्तब्ध उभे असतात. खंड्या वेलींमधून वेगाने उडतात. निळे खेकडे खाडीच्या तळावर धावतात आणि मुलेट मासे पाण्याच्या पृष्ठभागावर तरंग निर्माण करतात. गोड्या आणि खाऱ्या पाण्याच्या मिश्रणामुळे हे तुर्कीच्या किनारपट्टीवरील सर्वात समृद्ध पाणथळ प्रदेशांपैकी एक बनले आहे. जर तुम्ही दुपारच्या उत्तरार्धात बोटीने दल्यानच्या दिशेने परत प्रवास केला, तर प्रकाशामुळे वेली सोनेरी दिसतात आणि पक्षी खाण्यासाठी बाहेर येतात.

दल्यान शहराचे नाव मासेमारीच्या जाळ्यांवरून पडले आहे — हे कुंपणासारखे सापळे आहेत जे सरोवर आणि समुद्राच्या दरम्यान फिरणाऱ्या माशांना पकडतात. हजारो वर्षांपासून लोक या पाण्यात मासेमारी करत आले आहेत. नदीच्या वर उंच कड्यांवर, खडकात कोरलेल्या कबरी ये-जा करणाऱ्या बोटींवर नजर ठेवून आहेत. त्या काउनोस या प्राचीन शहराच्या होत्या, ज्याचे अवशेष आजही जवळच उभे आहेत. कोरलेले दर्शनी भाग लहान मंदिरांसारखे दिसतात, ज्यात थेट दगडात कोरलेले स्तंभ आणि त्रिकोणी दर्शनी भाग आहेत.

तुम्ही दल्यानपासून पाइनच्या जंगलातून वळणदार रस्त्याने इझतुझूला देखील पोहोचू शकता. समुद्रकिनाऱ्याची दोन्ही टोके वेगळी वाटतात. रस्त्याच्या टोकाला बचाव केंद्र आणि सनबेड्सची अधिक वर्दळीची जागा आहे. नदीचे टोक अधिक रानटी वाटते, जिथे वाळूचे ढिगारे, वाहून आलेली लाकडे आणि खाडीचे मुख आहे. मध्येच असे लांब पट्टे आहेत जिथे तुम्ही दहा मिनिटे चालू शकता आणि तुम्हाला कोणीही भेटणार नाही. पाणी सोबत घ्या, कारण वाळूच्या पट्टीच्या मधोमध सावली क्वचितच आढळते.

येथे पोहणे सोपे आणि मोकळे आहे. समुद्राचा तळ हळुवारपणे उतरतो, पाणी स्वच्छ आहे आणि लाटा सहसा सौम्य असतात. उन्हाळ्याच्या सुरुवातीला, तुम्हाला अपेक्षेपेक्षा जास्त जीवसृष्टीसोबत समुद्र अनुभवायला मिळू शकतो, कारण प्रौढ कासवं किनाऱ्यालगतच्या खाडीत खाद्य शोधत आणि वाट पाहत असतात. श्वास घेण्यासाठी एखाद्या कासवाला पाण्याच्या पृष्ठभागावर येताना पाहणे — त्याचे काळे कवच, बोथट डोके, आणि हळूवारपणे पापणी मिटणे — हा एक असा क्षण असतो जो लोक वर्षानुवर्षे लक्षात ठेवतात.

जाण्यापूर्वी, पाण्याच्या रेषेवर उभे राहा आणि वाळूच्या पट्टीच्या संपूर्ण लांबीवर नजर टाका. येथे जवळजवळ काहीही बांधलेले नाही, आणि हीच उणीव हे त्याचे वैशिष्ट्य आहे. हा किनारा जसा दिसतो तसा दिसतो कारण लोकांनी येथे वाद घातले, पत्रे लिहिली आणि जिद्दीने काळजी घेतली. तुमच्या पायांखाली, कुठेतरी उबदार वाळूत, लॉगरहेड कासवांची पुढची पिढी कदाचित अंधाराची वाट पाहत असेल, स्वतःचा मार्ग खणून बाहेर पडण्यासाठी आणि लाटांच्या दिशेने धावण्यासाठी तयार असेल.