آفرودیسیاس

اولین چیزی که توجه شما را جلب می‌کند سکوت است. برگ‌های صنوبر در نسیم می‌رقصند. جایی تراکتوری در دوردست وزوز می‌کند و سنگ مرمر به آرامی در امتداد مسیر می‌درخشد - سفید، خاکستری و آبی-خاکستری، هر جا که نگاه می‌کنید. آفرودیسیاس در فلاتی مرتفع، دور از شلوغی ساحل، در محاصره کوه‌ها قرار دارد. شهرهای باستانی به ندرت تا این حد آرام هستند. چند قدم راه بروید و سنگ شروع به اجرا می‌کند: ستون‌های شیاردار، حروف حکاکی شده، چهره‌ای که از میان کتیبه بیرون زده است. این شهر توسط مجسمه‌سازان ساخته شده است و هرگز نمی‌گذارد آن را فراموش کنید.

این شهر نام خود را از آفرودیت، الهه عشق، گرفته است، اما الهه‌ای که در اینجا پرستش می‌شد، قدیمی‌تر و عجیب‌تر از الهه آشنای یونانی بود. او در ابتدا یک الهه مادر محلی آناتولی بود و به آرامی با گذشت زمان با آفرودیت ادغام شد. مجسمه فرقه او ردای بلند و گشادی نمی‌پوشید. لباسی سفت و غلاف مانند پوشیده از نوارهایی از چهره‌های حکاکی شده - خورشیدها، ماه‌ها و صحنه‌های اساطیری - بر تن داشت. زائران مسافت‌های طولانی را تا حرم او طی می‌کردند و این حرم نام این شهر را ساخته است.

زمین‌شناسی تقریباً همه چیز را توضیح می‌دهد. حدود دو کیلومتر دورتر از جایی که شما ایستاده‌اید، تپه‌ها معادن سنگ مرمر مرغوب به رنگ‌های سفید و آبی-خاکستری را در خود جای داده‌اند. با مواد بی‌پایانی که در دسترس بود، آفرودیسیاس مجسمه‌سازان را همانطور که سایر شهرها سربازان را آموزش می‌دادند، آموزش می‌داد. یک مدرسه حکاکی قرن‌ها در اینجا رونق داشت. امضاهای مجسمه‌سازان آفرودیسیایی بر روی مجسمه‌های سراسر جهان روم، از یونان تا ایتالیا، یافت شده است. مهارت در ساخت سنگ مرمر صنعت صادراتی این شهر بود و امپراتورها از جمله مشتریان آن بودند.

دنیای مدرن تقریباً همه اینها را از دست داد. در سال ۱۹۵۸، عکاس ترک، آرا گولر، در حال بازگشت از یک ماموریت بود و راه خود را گم کرد. او در نهایت به روستایی به نام گایر رسید، جایی که کشاورزان در میان ویرانه‌ها زندگی می‌کردند. او از مردانی که در کنار ستون‌های باستانی چای می‌نوشیدند و روی سرستون‌های فروریخته ورق بازی می‌کردند، عکس گرفت. این عکس‌ها در سراسر جهان پخش شدند و توجه محققان را جلب کردند. یک پیچ اشتباه در یک جاده روستایی، شهری گمشده را دوباره به قرن بیستم معرفی کرد.

مردی که به این فراخوان پاسخ داد، کنعان اریم، باستان‌شناس ترک بود که با دانشگاه نیویورک همکاری می‌کرد. او حفاری را در سال ۱۹۶۱ آغاز کرد و بقیه عمر خود را به معنای واقعی کلمه به این شهر اختصاص داد. او تا زمان مرگش در سال ۱۹۹۰، هر فصل در اینجا کار می‌کرد و در این مکان، در کنار دروازه یادبود، دفن شده است. در طول همین دهه‌ها، روستای گایر به تدریج به فاصله کمی منتقل شد تا شهر باستانی دوباره به نور بازگردد.

آن دروازه، تتراپیلون، بهترین معرف سلیقه محلی است. این دروازه که در قرن دوم ساخته شده است، مسیر رسیدن به پناهگاه آفرودیت را مشخص می‌کرد. ستون‌های آن به صورت خوشه ای قرار دارند و چندین ستون به صورت مارپیچی شیاردار هستند، روشی که چند شهر دیگر نیز به آن روی آورده‌اند. بالای آنها، سنگفرش‌های حکاکی شده پر از تزئینات قرار دارد. دروازه مدت‌ها پیش فرو ریخت، اما تیم حفاری آن را از بلوک‌های اصلی‌اش دوباره ساخت. زیر آن بایستید و ببینید که شهری از مجسمه‌سازان برای تفریح چه کاری انجام داده است.

حالا سباستیون، شگفتی بزرگ این مکان را پیدا کنید. این یک خیابان صفوف بود که در دو طرف آن رواق‌هایی به ارتفاع سه طبقه قرار داشت و در قرن اول ساخته شده و به طور مشترک به آفرودیت و امپراتوران روم تقدیم شده بود. تابلوهای برجسته مرمری سطوح بالایی را پوشانده بودند - امپراتورانی که به عنوان خدایان و قهرمانان، اسطوره‌های یونانی و ملت‌های شخصیت‌پردازی شده نشان داده شده بودند، در مجموع ده‌ها صحنه. بسیاری از تابلوها باقی مانده‌اند و بهترین آنها در موزه به نمایش گذاشته شده‌اند. تصور کنید که در این راهرو با چهره‌های تراشیده شده که در دو طرف آن بالا می‌روند، قدم می‌زنید.

در لبه شمالی این مکان، استادیوم منتظر شماست و ممکن است بهترین نمونه حفظ شده در جهان باستان باشد. این استادیوم حدود دویست و هفتاد متر امتداد دارد، با انتهای گرد و صندلی‌هایی برای تقریباً سی هزار نفر. ورزشکاران در اینجا در رشته‌های دویدن، کشتی و بوکس رقابت می‌کردند. در قرن‌های بعد، بخشی از آن برای نمایش گلادیاتورها تطبیق داده شد. از چند ردیف بالا بروید و بنشینید. صندلی‌ها اصلی هستند و سکوت در بیضی طولانی قابل توجه است.

معبد آفرودیت خود زندگی دوباره‌ای داشت. حدود قرن پنجم، مسیحیان معبد بت‌پرستان را به یک کلیسای بزرگ باسیلیکا تبدیل کردند. سازندگان به جای تخریب آن، ستون‌های معبد را جدا کرده و آنها را برای شکل دادن به یک تالار طولانی‌تر، دوباره در جای خود قرار دادند. چهارده ستون هنوز پابرجا هستند. نتیجه، بازدیدکنندگان تازه‌کار را گیج می‌کند و این گیجی لذت‌بخش است - شما در حال تماشای معبدی هستید که از پشت و رو به بیرون است. الهه رفته، جمعیت تغییر کرده و سنگ مرمر به سادگی به کار خود ادامه داده است.

برای موزه نزدیک ورودی وقت بگذارید. این موزه مجسمه فرقه آفرودیت را که آسیب دیده اما قابل تشخیص است، به همراه سرهای پرتره، تابوت‌ها و نقش برجسته‌های سباستیون، در خود جای داده است. با دقت به دنبال قطعات ناتمام و حکاکی‌های تمرینی از کارگاه‌های مجسمه‌سازان بگردید. آنها جای اسکنه‌های دانشجویانی را که این حرفه را یاد می‌گیرند، نشان می‌دهند. تعداد کمی از موزه‌ها در هر کجا به شما اجازه می‌دهند گام به گام تماشا کنید که چگونه یک بلوک سنگ به یک سناتور رومی یا یک خدا تبدیل می‌شود.

به رسمیت شناختن به آرامی و سپس به طور کامل انجام شد. در سال ۲۰۱۷، یونسکو آفرودیسیاس را به فهرست میراث جهانی اضافه کرد و معادن باستانی را در فهرست خود گنجاند - افتخاری نادر که سنگ خام و شهر تکمیل شده را به عنوان یک داستان در نظر می‌گیرد. فراتر از بناهای تاریخی معروف، به سمت ساختمان شورا با صندلی‌های مرمرین و حمام‌های باشکوه قدم بزنید. درختان انار و صنوبر در میان آنها رشد کرده‌اند. مزارع فلات اطراف خرابه‌ها مثل همیشه هستند.

قبل از رفتن، روی هر قطعه سنگ مرمر تراشیده شده بایستید و با چشمانتان یک خط را دنبال کنید - یک فر مو، یک برگ کنگر فرنگی، یک حرف به زبان یونانی. کسی اینجا، در این نور، ایستاده و آن خط را با دستی محکم بریده است. کوه‌های اطراف شما از آن زمان تاکنون تغییر نکرده‌اند. تراکتور هنوز جایی آن سوی صنوبرها وزوز می‌کند. برای لحظه‌ای، فاصله بین صبح آن تراشکار و صبح شما بسیار کم به نظر می‌رسد. آن را با خود به دروازه ببرید.